Sorunu Kesip Biçen Cerrah Neşteri

İş dünyasındaki kronik sorunların çözülememesinin ana nedeni, sorun çözme kültürünün "Hemen bir yara bandı yapıştır ve üretime devam et" (Ateş Söndürme - Firefighting) zihniyeti üzerine kurulu olmasıdır. Ancak bir kök nedeni (Root Cause) matematikle söküp atmadan o sorun ertesi hafta tekrar karşınıza çıkacaktır.

Six Sigma'nın kalbi olan DMAIC (Define, Measure, Analyze, Improve, Control) döngüsü, bir sorunu duygulardan ve varsayımlardan arındırarak, onu soğukkanlı bir cerrah hassasiyetiyle masaya yatırma ve sonsuza dek yok etme sürecidir.

Picture 1

DMAIC Adımları: Sorunu Kesip Biçmek

  1. Define (Tanımla): Çoğu proje daha bu aşamada çöker, çünkü "Sorun nedir?" sorusuna herkes farklı bir cevap verir. Satış departmanı "Ürünler gecikiyor" derken, üretim "Parça gelmiyor" der. Define aşaması, sorunu sayılarla daraltma işlemidir. "Teslimatların %15'i müşteriye 2 günden geç ulaşıyor ve bu bize ayda 50.000 dolara mal oluyor." (Project Charter).
  1. Measure (Ölç): "Bence sorun şuradan kaynaklanıyor..." cümlesinin yasaklandığı aşamadır. Mevcut sürecin haritası çıkarılır (Value Stream Mapping) ve veri toplanır. Sorunun ne sıklıkla ve nerede meydana geldiği, dedikodularla değil, veritabanından çekilen gerçek loglarla ve Kontrol Grafikleriyle tespit edilir.
  1. Analyze (Analiz Et): Toplanan devasa verinin içinde "Sinyal" aranır. Kök Neden Analizi (Balık Kılçığı veya 5 Neden) yapılarak, sonucun (Y) hangi girdilere (X'ler) bağlı olduğu matematiksel olarak kanıtlanır (Y = f(X)). "Teslimat gecikmelerinin %80'i, X tedarikçisinden gelen O-ring parçasının kalite kontrolden geçememesinden kaynaklanıyor."
  1. Improve (İyileştir): Çözümlerin tasarlandığı (Kaizen) ve pilot olarak uygulandığı yerdir. Ancak bu çözümler "hissiyatla" değil, analiz edilen X'leri optimize ederek yapılır.
  1. Control (Kontrol Et): En kritik aşama budur. Bir süreci iyileştirmek kolaydır, zor olan onu "yeni standart" (Standardized Work) haline getirmektir. İyileştirilen süreç için Poka-Yoke'ler (Hata önleyiciler) ve yeni KPI'lar tanımlanır. Eğer bu aşama atlanırsa, sistem bir ay sonra eski hasta (hantal) haline geri dönecektir (Statüko yerçekimi).

DMAIC, şirketi dedikodulardan ve kişisel fikirlerden arındıran, verinin ve matematiğin diktatörlüğünü kuran mükemmel bir problem çözme motorudur.